Stilte is geen leegte
Waarom je lichaam vaak eerder weet dan je hoofd
We leven in een wereld waar stilte gezien wordt als een probleem. Moderne technologie draagt hier weliswaar zijn steentje bij. Je kunt op elk moment van de dag, op eender welke plaats in eender welke situatie naar muziek, podcasts, audiobooks,... luisteren. Van bij jou thuis tot de meest afgelegen plaats die je je kunt indenken, er hoeft geen stilte te zijn. We hebben dan als het ware een natuurlijke drang gekregen om elke stilte die er is op te vullen. Stilte is echter geen leegte. Het is ruimte waarin dingen zichtbaar worden, en ja, dat is vaak ongemakkelijk.
Het lichaam reageert eerder
Er zijn nog van die plaatsen waar je je grotendeels kunt onttrekken aan de geluiden van de dagdagelijkse drukte. Zoek maar eens 'stiltepaden' op. Het zijn wandelpaden waar je (zo goed als geen) verkeerslawaai hoort, wat een echte verademing kan zijn. Als je op zo'n stiltepad op weg gaat gebeurt er niet wat je niet hoeft te begrijpen om het te voelen. Je adem wordt dieper, je schouders zakken een beetje, je blik wordt rustiger. Dit gebeurt niet omdat je een techniek toepast, je lichaam herkent een omgeving waarin het kan zakken. Dit alles voordat je hoofd kan uitleggen wat er aan de hand is. Net dat maakt stilte voor ons zo ongemakkelijk en daardoor vermijden veel mensen stilte.
Stilte laat zien wat er al was
In stilte verdwijnt de afleiding waar we ons zo graag aan overgeven. Wat overblijft is wat er al was: spanning in je lijf, gedachten die blijven draaien, emotiets die niet zijn afgerond... Stilte is niet de oorzaak, ze maakt het alleen zichtbaar en dat is confronterend. Het is echter ook de plek waar helderheid begint.
In stilte hoef je niets op te lossen
Het bijzondere van echte stilte is dat ze geen oplossing vraagt. Er is geen analyse nodig, je hoeft niets te verbeteren. De enige uitdaging is te blijven. Net zoals wanneer je in het bos even stopt en luistert. Je lusitert niet omdat je iets verwacht maar om de omgeving in je op te nemen, omdat je aanwezig bent.
De kracht van niet ingrijpen
Telkens als we iets voelen zijn we gewend om meteen in actie te schieten. Je moet er iets mee, je moet aan de slag. Een gedachte corrigeren, een emotie verklaren, een spanning wegwerken, noem maar op. Het zijn allemaal acties, maar veel processen in het lichaam werken juist wanneer je niet ingrijpt. Stilte geeft die processen ruimte en dat is niets specatculair of dramatisch, gewoon rustig, langzaam en eerlijk.
Terug naar luisteren
In stilte zit een duidelijke les: het herinnert er ons aan dat luisteren ouder is dan praten, ouder dan uitleg, ouder dan strategie. Hoe ons lichaam op stilte reageert beaamt dit alleen maar. Of om af te sluiten met een cliché slagzin: Enkel stilte is de plek waar je weer kunt horen.
